J
Juwelier
uithangteken in Haarlem.jpg)
foto ferrara
klik aan voor vergroten
Kijk bij Melody wat andere deelnemers bedacht hebben.
In verband met modereren kan het zijn dat het even duurt voor je reactie zichtbaar is.
Posts tonen met het label Alfabet. Alle posts tonen
Posts tonen met het label Alfabet. Alle posts tonen
dinsdag, september 08, 2026
Alfabet
dinsdag, september 01, 2026
Alfabet
I
Insect
klik aan voor vergroten
Deze knaap zit al 12 jaar in mijn archief. Het was de eerste en de laatste keer dat ik zo'n grote sprinkhaan zag. Ik spotte hem in 2014 tijdens een rondreis door Toscane in het plaatsje San Giuliano Terme. We waren van een dagtripje op de terugreis naar Lucca waar we in een B&B logeerden. Google lens zegt dat het mogelijk een Egyptische sprinkhaan is die op de lantaarnpaal is neergestreken. Als ik die foto's bekijk en vergelijk gaat het om een grashopper van de vrouwelijke soort. Wie het weet mag het zeggen.
dinsdag, augustus 25, 2026
Alfabet
H
Hijsbalk
het mechaniek aan de binnenkant
foto's ferrara
klik aan voor vergroten
Bijgaand een column uit 2023 geschreven voor de Historische Vereniging Alkmaar.
Van hijsbalk tot verhuislift
In sommige columns van de Historische Vereniging Alkmaar wordt u gevraagd naar boven te kijken. Deze keer wordt de aandacht gevestigd op de vele hijsbalken die Alkmaar nog rijk is. Tot ongeveer 1600 werd handelswaar opgeslagen in de huizen van kooplieden op zogenaamde pakzolders.
Omdat vervoer over water plaatsvond waren die huizen veelal aan de stadsgrachten gebouwd. Doordat de handel steeds belangrijker werd, denk aan de VOC, nam de behoefte aan opslagruimte toe. In het begin van de 17e eeuw werd begonnen met de bouw van hoge pakhuizen. Zowel de koopmanswoningen als de pakhuizen waren voorzien van hijsbalken. Eeuwenlang is de hijsbalk gebruikt om goederen naar hoger gelegen vertrekken te hijsen en indien gewenst in tegenovergestelde richting.
Dat gebeurde met behulp van touw en blok oftewel een combinatie van hijstouw en katrol. Tegenwoordig ligt handelswaar opgeslagen in magazijnen langs de grote verkeersaders en is het vervoer geregeld met vrachtwagens al dan niet voorzien van een liftje met daarop een kleine heftruck. De oude pakhuizen staan er nog, maar doen geen dienst meer als opslagruimte.
Vele zijn omgebouwd tot woon- of kantoorruimte, maar de hijsbalken zijn in takt gebleven. In de binnenstad van Alkmaar steken heel wat exemplaren van hout of gietijzer hoog uit diverse gevels. Een enkele met overkapping.
Bij sommige is de hijshaak, waar de katrol aan werd bevestigd, nog aanwezig.
Omdat vervoer over water plaatsvond waren die huizen veelal aan de stadsgrachten gebouwd. Doordat de handel steeds belangrijker werd, denk aan de VOC, nam de behoefte aan opslagruimte toe. In het begin van de 17e eeuw werd begonnen met de bouw van hoge pakhuizen. Zowel de koopmanswoningen als de pakhuizen waren voorzien van hijsbalken. Eeuwenlang is de hijsbalk gebruikt om goederen naar hoger gelegen vertrekken te hijsen en indien gewenst in tegenovergestelde richting.
Dat gebeurde met behulp van touw en blok oftewel een combinatie van hijstouw en katrol. Tegenwoordig ligt handelswaar opgeslagen in magazijnen langs de grote verkeersaders en is het vervoer geregeld met vrachtwagens al dan niet voorzien van een liftje met daarop een kleine heftruck. De oude pakhuizen staan er nog, maar doen geen dienst meer als opslagruimte.
Vele zijn omgebouwd tot woon- of kantoorruimte, maar de hijsbalken zijn in takt gebleven. In de binnenstad van Alkmaar steken heel wat exemplaren van hout of gietijzer hoog uit diverse gevels. Een enkele met overkapping.
Bij sommige is de hijshaak, waar de katrol aan werd bevestigd, nog aanwezig.
Mits goed onderhouden en gekeurd kan de hijsbalk nog gebruikt worden bij verhuizingen. Navraag leert echter dat de moderne verhuizer zijn toevlucht zoekt tot de verhuislift.
De hijsbalk, monumentje uit het verleden, hou hem in het oog.
dinsdag, augustus 18, 2026
Alfabet
G
Gambrinus
foto ferrara
klik aan voor vergroten
Gambrinus is een legendarische Germaanse koning die het brouwen van bier bij de Germanen geïntroduceerd zou hebben. Op de foto zit hij in het orgelmuseum in Utrecht. Zijn troon is hier een biervat dat een muziekautomaat is voor in het café. Het mechaniek bevindt zich in de ton. Helaas wordt op het tekstbordje de werking van dit instrument niet uitgelegd.
Kijk bij Melody wat andere deelnemers bedachten.
dinsdag, augustus 11, 2026
Alfabet
F
Fruitmand in Terwolde
foto ferrara
klik aan voor vergroten
Wanneer ik tijdens mijn vakantieweek in Deventer een fietstocht langs de IJssel maak staat er zo’n flinke wind dat ik besluit einddoel Olst los te laten en de afslag naar Terwolde te nemen. Daar vind in het plantsoen naast de muziektent een kunstwerk dat op een fruitmand lijkt. Hebbes … de F van fruit, die is alvast mooi meegenomen. Thuis zoek ik op Google naar het kunstwerk en het blijkt de Hoorn des overvloeds te zijn. Het maakt deel uit van een verzameling kunstwerken en monumenten in de gemeente Voorst en is gemaakt door Marte Röling.
Kijk bij Melody wat andere deelnemers hebben bedacht.
Kijk bij Melody wat andere deelnemers hebben bedacht.
dinsdag, augustus 04, 2026
dinsdag, juli 28, 2026
dinsdag, juli 21, 2026
dinsdag, juli 14, 2026
dinsdag, juli 07, 2026
dinsdag, juni 30, 2026
dinsdag, juni 23, 2026
dinsdag, juni 16, 2026
dinsdag, juni 09, 2026
Alfabet
dinsdag, juni 02, 2026
dinsdag, mei 26, 2026
dinsdag, mei 19, 2026
dinsdag, mei 12, 2026
Alfabet
S
Spionnetje
Spionnetje
Van spionnetje tot deurbelcamera
Wie kent ze nog? De spiegeltjes, meestal hoog aan het raamkozijn bevestigd.
Het zogenaamde spionnetje of nieuwsgierigheidsspiegeltje waarmee je, zittend in je comfortabele stoel, de straat kon afspeuren. Ook de erker deed en doet nog steeds als zodanig dienst. Oorspronkelijk was de erker bedoeld om bij vestingwerken en kastelen gevaar op tijd waar te nemen. Later werden het geliefde plekken om naar buiten te kijken. Wie geen erker had kon de blik verruimen door middel van het zogenaamde spionnetje en als je geen portiek had kon je meteen zien wie er voor de deur stond.
Het spiegeltje is de voorloper van de latere deurspion, het kleine ronde glaasje waardoor je door middel van een vishoeklens kunt zien welke bezoeker aan de bel heeft getrokken.
'Tijden veranderen en wij met hen.' Inmiddels hangen in Nederland meer dan één miljoen deurbelcamera's. Daarmee zou het gevoel van veiligheid verhoogd worden. Internet schijnt vol te staan met lollige beelden die door de deurbelcamera's zijn opgenomen. Wat voor de één een bron van veiligheid en vermaak is, betekent voor anderen dat ze zonder toestemming vol in beeld op internet zijn te zien. Hoe veilig ben je dan? Voor de mens met kwaad in de zin misschien niet zo erg. Voor de onschuldige burger die, niets vermoedend, voor de deur staat ligt dat toch anders.
'Tijden veranderen en wij met hen.' Inmiddels hangen in Nederland meer dan één miljoen deurbelcamera's. Daarmee zou het gevoel van veiligheid verhoogd worden. Internet schijnt vol te staan met lollige beelden die door de deurbelcamera's zijn opgenomen. Wat voor de één een bron van veiligheid en vermaak is, betekent voor anderen dat ze zonder toestemming vol in beeld op internet zijn te zien. Hoe veilig ben je dan? Voor de mens met kwaad in de zin misschien niet zo erg. Voor de onschuldige burger die, niets vermoedend, voor de deur staat ligt dat toch anders.
Het ouderwetse spionnetje was voor sommige bezitters naast bron van vermaak misschien ook wel aanleiding voor een flinke roddel, maar de techniek om die wereldwijd te verspreiden was destijds nog niet uitgevonden. In Alkmaar zijn erkers nog in ruime mate aanwezig.
Naar spionnetjes moet je speuren.
Naar spionnetjes moet je speuren.
Kijk eens omhoog in je eigen woonplaats. Er valt veel verrassends te ontdekken.
Een aantal jaren geleden schreef ik deze column voor de Historische Vereniging en is voor het blog enigszins aangepast.
dinsdag, mei 05, 2026
dinsdag, april 28, 2026
Alfabet
Q
Quilt
foto ferrara
klik aan voor vergroten
De foto is gemaakt in 2017 in de Grote Sint-Laurenskerk in Alkmaar tijdens een tentoonstelling van het Quiltersgilde. Dit werkstuk heeft als titel
'Voettocht naar Compostella' en is gemaakt door Grietje Takoma.
Hopelijk rust er geen beeldrecht op en mocht dat wel het geval zijn dan hoor ik het graag en verwijder ik de afbeelding.
'Voettocht naar Compostella' en is gemaakt door Grietje Takoma.
Hopelijk rust er geen beeldrecht op en mocht dat wel het geval zijn dan hoor ik het graag en verwijder ik de afbeelding.
Kijk bij Melody wat andere deelnemers hebben bedacht.
Abonneren op:
Posts (Atom)

