De Abdij en de Lamoraal van Egmont

Donderdag fietste ik naar de Abdij in Egmond-Binnen.

In de schaduwrijke tuinen is het goed toeven. Ik laat me leiden door de witte bescheiden monniken die de route aangeven.

Bij de herinneringsboom hebben veel bezoekers stenen neergelegd met lieve woorden in viltstift geschreven. Zelf heb ik geen behoefte om in de abdijwinkel een steen te kopen en deze van een opschrift te voorzien. Ik schrijf ook niets in het gastenboek dat in een klein kastje ligt. De ware spreuk op de bank naast de boom geeft mij voldoende troost.

De Adelbertusklok uit de vormalige parochiekerk in Egmond-Binnen heeft op de stilteplek een nieuw onderkomen gekregen.

Nog een mooie herinneringsplek voor, waarschijnlijk, de tuinman die hier even zijn pauze nam met schitterend uitzicht op de polder. Achter in het gebouwtje hangt een zwart-witfoto van de man, die niet met name wordt genoemd. Ik ben vergeten er in de winkel naar te vragen.

In de vlindertuin spot ik nog een aardig opschrift. Vlinderbroeder Frans heeft in dit deel van de tuin zijn sporen wel verdiend.

In het restaurant maakt de vrijwilliger van dienst een heerlijke tosti voor me en nadat ik nog even in het museumpje heb gekeken stap ik op de fiets en rijd naar Egmond aan den Hoef. Helaas is daar de slotkapel niet open. Wel vind ik een ‘struikelschaap’ op mijn pad. Het is een liefelijk beestje dat middenop het grijze grindpad is neegelegd.

Met een foto van de Lamoraal van Egmont, die fier in de slotgracht van verloren gegane kasteel staat, sluit ik mijn rondje in de Egmonden af.

alle foto's zijn aanklikbaar om te vergroten

Lamoraal was geen kleine jongen in onze Vaderlandse Geschiedenis.
Onderstaande tekst komt van internet.

Lamoraal was de vierde graaf van Egmond. Hij droeg meerdere titels, waaronder die van graaf en prins. Hij kwam uit een van de rijkste en invloedrijkste families in de Nederlanden, voortgekomen uit de voogden van de Abdij van Egmond, die nabij hun kasteel stond. Lamoraal was ook een vriend van Willem van Oranje. In Egmond is Lamoraal ook bekend omdat hij de opdracht gaf om de Egmondermeer, het poldergebied tussen Egmond aan den Hoef en Alkmaar, droog te leggen. Zijn standbeeld kijkt uit over dit gebied. Op 5 juli 1568 werd Lamoraal op de Grote Markt in Brussel onthoofd. Zijn dood leidde tot het begin van de gewapende Nederlandse Opstand en de Tachtigjarige Oorlog tegen de Spanjaarden. De opstand onder leiding van Willem van Oranje had grote gevolgen voor Egmond aan den Hoef. Om te voorkomen dat de terugtrekkende Spanjaarden er hun toevlucht zochten, staken de geuzen het kasteel en de Slotkapel in 1573 in brand.

Van Middelie naar Edam

Op de zondag van het Open Monumentenweekend reizen blogqueen Rietepietz en ik naar Middelie om daar de fototentoonstelling te zien waar blogster Jeanne haar fotografische kunsten vertoont. Met Riet spreek ik af dat ik haar oppik bij Station Uitgeest.
Het bereiken van Middelie is onder leiding van Google maps een eitje. De laatste paar honderd meter is het stapvoets rijden en laveren tussen de hardlopers die aan de Univé Zeevangsloop meedoen. Met Riet op stap is altijd een feestje, maar omdat ze de omgeving niet kent is dit reisje is extra leuk. Ze geniet van het polderlandschap, de kleine dorpen, stolpboerderijen, koeien in de wei en niet te vergeten monumentale wolkenpartijen.
In het sfeervolle Doopsgezinde kerkje uit 1899 profileert Jeanne zich als amateurfotograaf. Wat ons betreft kan ze dat eerste woord gerust weglaten. Kijk op haar blog en oordeel zelf.
https://sjannesblog.com/2025/09/16/uit-de-wind-wandeling/
Terwijl Jeanne toekijkt tekent Riet het gastenboek. Ik krijg spijt dat ik mijn fototoestel niet bij me heb. Mijn telefoon maakt minder scherpe plaatjes.

Voor de lunch rijden we naar Edam waar we zowaar op het terras kunnen zitten. Aan de overkant lonkt het oude raadhuis en dat doen we dus als eerste aan op onze wandeling. In de voormalige Schepenzaal, nu trouwzaal, bewonderen we de wandbekleding uit 1738 die is geschilderd door Willem Rave. Te zien zijn de zalving van Salomon, het Salomonsoordeel en vrouwe Justitia die de mythologische figuur Medusa onder haar voeten heeft. De laatste uitleg van de aanwezige vrijwilliger rijm ik niet met de andere Bijbelse taferelen en dat blijft me bezighouden tot ik aan dit relaas begin. Na een flinke zoektocht op internet kom ik een afbeelding van de zalving tegen en uitleg over Justitia.
Zij staat afgebeeld met een geboeide oude vrouw met grijs haar die het onrecht moet voorstellen dat door rechtvaardige rechters onderdrukt moet worden. Is dat ook weer rechtgezet.

foto internet

We steken over naar het Edams Museum, een Steenen Coopmanshuys waarvan de voorgevel is gerestaureerd door P. Cuypers, bekend van het Centraal station en het Rijksmuseum in Amsterdam. Achter de trapgevel worden we teruggeworpen naar de 16e eeuw. We krijgen niet alleen een kijkje in het leven van een koopman. Er zijn ook attributen te zien die met scheepvaart hebben te maken. Vandaag is het bezoek gratis, maar wij laten onze museumkaart i.v.m. de subsidie toch even scannen. Dit soort pareltjes mogen niet verloren gaan.

foto Riet

Via een schilderachtige gracht belanden we opnieuw in een Doopsgezinde kerk waar volgens een oude traditie nog een dun laagje zand op de vloer ligt. Vroeger werden houten vloeren met een laag wit zand tegen vocht en vuil beschermd. Volgens de vrijwilliger van dienst die ons hier ontvangt zorgt het schurende effect er ook voor de dat planken glad blijven. Het orgel heeft een opvallend groene kleur en is afkomstig uit een voormalige gereformeerde kerk uit Gaastmeer in Friesland. Een mooie vorm van hergebruik. 

foto links is van Riet
het orgel komt van internet

Op aanraden van de vrijwilliger zetten we koers naar de Sint Nicolaaskerk een eindje verderop. Bijna niet voor te stellen dat hier in Edam de grootste kerk in West-Europa staat. De zogenaamde hallenkerk is een imposant gebouw waarvan de bouw in 1500 begon en in de 17e eeuw werd voltooid.
De kerk is voorzien van een flink aantal prachtige gebrandschilderde en glas-in-loodramen. Kijk voor een uitgebreider verslag bij Rietepietz. https://rietepietz.wordpress.com/2025/09/18/kerks-2/
Inmiddels is de middag aardig gevorderd en wordt het tijd Riet in Uitgeest op de trein te zetten. Topdag. Edam … een aanrader.

Riet is hier voor het eerst en mijn laatste bezoek is van 2012. Sindsdien is hier weinig veranderd. De prachtige snijramen staan goed in de verf en de zinken kuipen hangen nog altijd in het gelid aan een tuinhek. Het engeltje dat een makelaar siert is niet uitgevlogen. Gelukkig heb ik de foto’s uit 2012 nog in het archief en die trek ik voor de gelegenheid toch maar tevoorschijn.

Het zijn er wat veel dit keer.
Alle foto's zijn aan te klikken om te vergroten.

Het wiegje van Hildo Krop (1884-1970)

Nederlands beeldhouwer en sierkunstenaar.
Geboren in Steenwijk als zoon van een banketbakker waartoe hij ook wordt opgeleid. Van moeders kant erft hij echter kunstzinnige genen. 
Wanneer hij als kok voor een Engels echtpaar werkt wordt zijn tekentalent ontdekt. Hij volgt een zomercursus beeldende kunst in Londen en na terugkeer in Nederland besluit Hildo Krop kunstenaar te worden. Om zijn doel te bereiken volgt hij diverse opleidingen. Na omzwervingen in Parijs, Berlijn en Rome komt hij terug in Amsterdam waar hij zich in de meubelfabriek van Gieben in houtsnijwerk bekwaamt. Later is Krop medewerker in het atelier van van den Eijnde die verantwoordelijk is voor het beeldhouwwerk aan het Scheepvaarthuis in Amsterdam. Na afloop van dit project wordt Hildo Krop benoemd tot stadsbeeldhouwer van de hoofdstad. Op bruggen, panden, in parken en op pleinen zijn honderden werken, in Amsterdamse School, van zijn hand te zien.

Naast beelden heeft Hildo Krop ook meubilair, keramiek, glas en smeedwerk ontworpen.
In Villa Rams Woerthe in Steenwijk is in de Hildo Kropkamer een en ander te bewonderen. Persoonlijk was ik erg gecharmeerd van de lindehouten wieg die in opdracht van huisarts van Kimmenade is gemaakt. De wanden zijn met allerlei symbolen versierd. Het echtpaar van Kimmenade was liefhebber van muziek. Aan het hoofdeind van de wieg staan een man en vrouw afgebeeld samen met notenbalken. Aan het voeteneind is een moeder met kind uitgesneden en op één van de zijkanten prijkt een esculaap. Er is ruimte uitgespaard voor bordjes waar de namen van toekomstige kinderen op kunnen staan. Zes kinderen en twee kleinkinderen hebben van de wieg gebruikt gemaakt.

In het souterrain van de villa is het Hildo Krop museum ingericht. De overgang tussen de harmonieuze wieg en het gehalveerde robuuste beeld van Spinoza is even slikken.
De gipsen voorstudie op ware grootte imponeert behoorlijk.
Het marmeren beeld van de beroemde filosoof staat in Amsterdam voor het lyceum dat naar hem is genoemd.
In de filmzaal is aan de hand van een indrukwekkende film te zien hoe de humanist, filosoof Erasmus uit een stuk natuursteen tevoorschijn komt en uiteindelijk in 1934 zijn definitieve plek krijgt voor het Vossius Gymnasium in Amsterdam. Voor dat karwei zijn paarden en behoorlijk wat mankracht nodig. In die tijd huurde je niet even een kraan of hoogwerker om de klus te klaren. In andere vertrekken vind je voorstudies van diverse werken waaronder die van een ander beeld van Erasmus dat bij het Vredespaleis in Den Haag staat.
De maskers die ik hier laat zien zijn gemaakt voor toneeluitvoeringen. Eerlijk gezegd fascineert zijn houten werkbank me meer. In de openbare ruimte kan Hildo Krop beslist op mijn waardering rekenen, maar hier in Rams Woerthe wint het wiegje.

foto's ferrara
klik aan voor vergroten
Voor meer afbeeldingen van de wieg klik: hier

Voor Hildo Krop klik:hier

Wereldse waterwerken

 Rijksmonument Waterloopbos.

Tijdens de inpoldering van de Noordoostpolder komt een gebied nabij Vollenhove en Kraggenburg als keileembult tevoorschijn. De grondsoort is ongeschikt voor landbouw en wordt voor productiebosbouw bestemd.
Zo ontstaat het "Voorster Bos". De eerste aanplant van populieren en sparren vindt in 1944 plaats.Tussen 1952 en 1995 wordt het gebied proefterrein voor het Waterbouwkundig Laboratorium "De Voorst" een nevenvestiging van het Waterbouwkundig Laboratorium in Delft. In "De Voorst" worden met 35 grote schaalmodellen van zeearmen en havens, ook uit het buitenland, proeven gedaan om de invloed van waterbouwkundige werken op de loop van het water te voorspellen.

Vanaf 1980 beginnen computermodellen bruikbaar te worden en vermindert de noodzaak gebruik te maken van grootschalige modellen. Langzaam raakt het laboratorium in verval en dreigt in handen te vallen van een projectontwikkelaar die op het terrein vakantiehuizen wil bouwen. Omwonenden en natuurorganisaties weten er een stokje voor te steken.
Natuurmonumenten krijgt de grond in bezit en maakt het bos toegankelijk voor bezoekers. Voor zover mogelijk worden proefopstellingen en schaalmodellen weer zichtbaar gemaakt. Nadat het terrein in 2016 rijksmonument is geworden, wordt met restauratie van de proefopstellingen begonnen.
Een project dat jaren in beslag gaat nemen.

Op de rijke keileem groeien verschillende soorten bomen naar hartenlust en daardoor lijkt het Waterloopbos ouder dan het is. Er zijn verschillende wandelingen uitgezet waarbij je van de ene in de andere verbazing rolt.
Niet alleen vanwege de overweldigende natuur en mooie doorkijkjes, maar ook vanwege de technische hoogstandjes die hier jarenlang zijn uitgevoerd.
Als je hier een keer hebt gewandeld begrijp je waarom de Nederlanders wereldwijd beroemd zijn om hun kennis van waterwerken. Aanrader.

Ik geef hier één linkje maar op internet is op diverse plekken veel meer over dit monument te vinden.

Model koelvijver voor de  Maasvlakte

De gerestaureerde golfbak die voor 
de Deltawerken is gebruikt

De voormalige deltagoot is
omgetoverd tot kunstwerk


tot slot nog wat doorkijkjes

foto's ferrara
klik aan voor vergroten

Dagje Haarlem

Riet bericht: 'Ik zit in de goede trein en heb een beige jasje met roodtinten aan.' Bang dat ik haar niet herken als ze op perron 3 in Haarlem uitstapt.
Zelf ben ik op datzelfde perron een paar minuten eerder aangekomen en sta dus op de uitkijk. Ik spot haar, breed grijnzend, op het balkon van de trein die vanuit Den Haag binnenloopt.
Als je Riet één keer hebt ontmoet, vergeet je haar nooit meer. Klein postuur en altijd smaakvol tot in de puntjes verzorgd. Dat jasje met bijpassende lange broek staat haar goed. Kijk maar. Nog voor we zijn uitgecheckt is het gesprek tussen ons op gang en het stopt pas als we eind van de middag op het station afscheid van elkaar nemen. Riet heeft zich dan al babbelend kans gezien 80 foto's te maken en verzucht dat zij het niet redt met één blogje.
Het eerste heeft ze inmiddels geplaatst en ik ben verbaasd dat ik niet heb gemerkt dat ze in dat bloemrijke straatje het ene plaatje na het andere schiet. In de  Koepelkathedraal Sint BAVO raakt Riet, die liever niet een nacht van huis is, zo begeesterd dat ze bijna zin krijgt er een nachtje te slapen. Ik zie dat de priester van dienst vandaag niet aanwezig is en doe het voorstel haar op te sluiten in de biechtstoel. Haar schone geweten slaat het aanbod af.
Zelf ben ik liefhebber van zowel het exterieur als het interieur van deze kerk.
Met enthousiast gezelschap, met een scherp oog voor detail, is een bezoek extra feestelijk. We dwalen zo lang rond dat het lijstje met andere bezienswaardigheden in de stad in mijn tas blijft. Een mooie smoes om samen op herhaling te gaan. Na nog een drankje op een terras nemen we, tevreden over deze topdag, op het station afscheid. Even later kunnen we ieder op ons eigen perron nog een keer naar elkaar zwaaien. Goeie reis en wel thuis!

foto's ferrara
klik aan voor vergroten
Lees ook bij https://rietepietz.wordpress.com/2024/07/18/warme-dag/